Odavno je dokazano da odabir hrane utiče na raspoloženje, te da je hrana, odnosno njena uloga u očuvanju snažnog mentalnog zdravlja – ključna.
Sve ima svoju naučnu zasnovanost, a lista namirnica kojima se vrijedi okrenuti zarad dobrog osjećaja je duga i inspirativna.
Pored toga što se bolje osjećamo kada njegujemo umjerenost i disciplinu, važno je i šta jedemo. Veza između ishrane i emocija proizilazi iz bliskog odnosa između mozga i gastrointestinalnog trakta, prenosi City Magazine.
U ovom traktu se nalazi mnoštvo bakterija koje utiču na proizvodnju neurotransmitera, hemijskih supstanci koje neprestano prenose poruke od crijeva do mozga.
Određene namirnice povećavaju nivo serotonina u organizmu i direktno utiču na raspoloženje, bolju koncentraciju, osjećaj zadovoljstva.
Serotonin je važna hemikalija i neurotransmiter u ljudskom tijelu koji pomaže u reguliranju raspoloženja i koji se u najvećoj mjeri proizvodi u digestivnom sistemu.
A konzumiranje zdrave hrane podstiče rast „dobrih“ bakterija, što direktno pozitivno utiče na proizvodnju neurotransmitera. Mozak prima ove pozitivne poruke glasno i jasno, a naše emocije to odražavaju. I obrnuto – nekvalitetna hrana može stvoriti upale i lošu sredinu u digestivnom sistemu i uzrokovati različite tegobe.
Dokazano je da zdrava ishrana obezbjeđuje manje fluktuacije raspoloženja, bolju koncentraciju i sveopšti dobar osjećaj, te da ublažava simptome depresije i anksioznosti.
Hrana za dobro raspoloženje
Ljudi koji prate mediteransku ishranu ili konzumiraju zdravu hranu poput voća, povrća, integralnih žitarica i nemasnih proteina imaju 25% do 35% manji rizik od depresije od onih u čijoj ishrani je zastupljena velika količina prerađene hrane i šećera.
Na listi namirnica koje su dobre za mentalno zdravlje visoko je rangirano tamno, lisnato povrće. Namirnice poput kelja, špinata i brokolija su pune vitamina i minerala poput magnezijuma, kalijuma, folne kiseline i vitamina B-12.
Redovno konzumiranje ovog povrća, koje tijelu obezbjeđuje i dobre crijevne bakterije, može poboljšati raspoloženje i umanjiti anksioznost i potištenost.
I redovno konzumiranje orašastih plodova i mahunarki umanjuje anksioznost i depresivna raspoloženja. Orasi, bademi, pasulj i sočivo su osnovni sastojci zdrave ishrane – namirnice koje sadrže zdrave masti, proteine, vlakna, magnezijum…
Važne su i zdrave masti, i to one koje se nalaze u masnoj ribi, maslinovom ulju, avokadu. One imaju antiinflamatorna svojstva i takođe su blagotvorne, baš kao i bobičasto voće – borovnice, maline i jagode.
Razne bobice su bogate vlaknima i vitaminom C i pomažu u regulisanju nivoa kortizola, hormona koji se oslobađa tokom stresnih stanja i situacija. Preporuka je da šaku bobica konzumirate bar jednom dnevno.
Istraživanja su takođe pokazala da svoje mentalno zdravlje možete učiniti stabilnijim i snažnijim tako što ćete u svakodnevni jelovnik dodati fermentisane namirnice koje podstiču zdrave crijevne bakterije – jogurt, kiseli kupus, kisele krastavčiće, turšiju.
Šta bi trebalo izbjegavati?
Prosti šećeri koji se nalaze u slatkišima ili sokovima mogu izazvati nagli skok (i potom i pad) nivoa šećera u krvi, što može dovesti do naleta energije, a zatim i do letargije i izrazitog neraspoloženja. Fluktuacije šećera u krvi mogu pogoršati i mnoge simptome povezane sa anksioznošću.
Za izbjegavanje je, svakako, i hrana sa visokim sadržajem trans masti. Riječ je o brzoj hrani (čips, pica, roštilj…) koja, zbog svog sastava i načina pripreme, loše djeluje na crijevnu floru, izaziva upale i sprečava proizvodnju omega-3 masnih kiselina. Rezultat je narušeni balans i smanjen nivo serotonina u organizmu.
I obrađena, industrijska hrana puna aditiva, soli ili šećera pogubna je za proizvodnju serotonina u crijevima. Stručnjaci savjetuju ograničavanje ili izbjegavanje brzih, praktičnih opcija kada je hrana u pitanju. I preporučuju da, zarad dugoročnog dobrog mentalnog zdravlja, budete nježni prema sebi i okrenete se zdravim izborima.
