Srpska pravoslavna crkva i njeni vjernici danas se sjećaju Svetog kralja Milutina, jednog od najmoćnijih srpskih srednjovjekovnih vladara i najvećeg zadužbinara među Srbima.
Pripadao je dinastiji Nemanjića. Mlađi je sin kralja Uroša I Nemanjića i otac Stefana Dečanskog. Na čelu Srbije bio je četiri decenije. Za to vrijeme značajno je proširio državu. Velike domete ostvario je i na duhovnom polju – ktitor je čak 42 crkve i manastira, od kojih se neki nalaze i van Srbije. Srpska pravoslavna crkva kanonizovala ga je 1324. godine kao Svetog kralja.
Evo šta o njemu piše Sveti vladika Nikolaj Žički i Ohridski u svom čuvenom „Ohridskom prologu“.
„Svetitelj Božiji Milutin viteški
Zadatak imaše veliki i teški,
Da odbrani veru od zlih raskolnika,
I narod od mnogih ljutih nasilnika.
Bič Paleologu i bič Latinima
Milutin likova nad svim nevernima.
Najveće mu blago – pravoslavna vera,
K’o Justinijanu, kruni od bisera!
I k’o Justinijan mnoge crkve diže,
Slavu slavnom Hristu po svetu uzdiže.
Poslovima carskim carski upravljaše,
Al’ od Boga Hrista um ne rastavljaše;
Zato srca beše čista i nezlobna.
U vrtlogu sveta – uma prepodobna.
Bog što srce gleda i po srcu sudi
Milutinu kralju besmrtnost dosudi,
Besmrtnost mu duše i netljenost tela,
I gle, kralja svetog imamo svecela!
O čudesni kralju, bez straha od ljudi,
Pred Gospodom živim zastupnik nam budi,
Grehovne nemani da se oprostimo,
I nebesko carstvo s tobom nasledimo.“
