Piše: Sveštenik Miladin Mitrović, savjetnik Srbskog narodnog pokreta – Izbor je naš za religijska pitanja i starješina Hrama Svetog Vasilija Ostroškog u Banjoj Luci
Premijera ruskog dokumentarnog filma pod nazivom „Rat protiv pravoslavlja“, koji je nedavno bio emitovan na Radio Televiziji Republike Srpske, na vrlo upečatljiv i dokumentovan način pokazala je svu tragediju i stradanje kanonske Pravoslavne Crkve u Ukrajini. Gledaoci su imali priliku da vide sve strahote i patnje genocidnog gonjenja pravoslavnih vjernika kanonske Crkve.
Potresni su kadrovi uništavanja crkava i manastira, ubistava i progona sveštenika i monaha, nasilnog otimanja crkvene imovine koji se sprovode po direktnom naređenju zločinačkog kijevskog režima. Film ne samo da nas nije ostavio ravnodušnima, nego je probudio emocije iskrenoga žaljenja zbog stradanja naše pravoslavne braće, posebno zbog činjenice što je ukrajinski raskol definitivno razbio jedinstvo Pravoslavne Crkve u cjelini.
Filmski stvaraoci ne ograničavaju se samo na prikazivanje činjenica ovih strašnih zločina, nego i ukazuju na jedan od glavnih uzroka sadašnjeg haosa. Politički avanturizam Carigradskog patrijarha Vartolomeja, koji je 2018. godine ukrajinskim raskolnicima darivao Tomos o samostalnosti, snosi svu odgovornost za bezakonje i genocidno gonjenje kroz koje prolazi kanonska pravoslavna Crkva u Ukrajini.
Već punih šest godina, u plamenu bezakonja na ovoj mnogostradalnoj zemlji, Vartolomejevi poslušnici uništavaju istinsku vjeru, i da tragedija bude veća, ovim bezumnim zvjerstvima se ne nazire kraj. Da bi opravdao svoje nekanonske aktivnosti, Vartolomej je diplomatskim naporima pokušavao da dobije podršku od strane ostalih Pomjesnih Pravoslavnih Crkava.
Vidjevši očigledno narušavanje kanonskog poretka pravoslavne vjere, većina Pomjesnih Crkava, uključujući i Srpsku Pravoslavnu Crkvu, odbila je da podrži njegove avanturističke radnje. Neuspjeli projekat sa ukrajinskim raskolnicima stvorio je atmosferu dubinske podjele unutar Pravoslavne Crkve u cjelini i u velikoj mjeri poljuljao autoritet Carigradskog patrijarha, zbog čega je on sada počeo da traži saveznike među neumoljivim protivnicima pravoslavnog svijeta – u Rimokatoličkoj crkvi i unutar samog Vatikana.
Predstojeći susret između Vartolomeja i rimskog pape Lava XIV u Turskoj, koji je planiran za kraj novembra povodom proslave 1700. godišnjice Nikejskog sabora, upravo ukazuje na novu političku avanturu zvaničnog Fanara. Carigradski namjesnik pokreće ubrzani ekumenski proces približavanja sa Vatikanom, ne bi li na taj način uspio da povrati svoj diskreditovani autoritet i izgubljeno povjerenje.
Njegove skandalozne izjave o zajedničkom proslavljanju Vaskrsa sa katoličkom Crkvom, potrebi za mijenjanjem crkvenog kalendara i idejom o ujedinjenju sa rimokatolicima ne nose samo populistički karakter. Ovakvim izjavama on pokazuje spremnost da se zarad proširenja svoje moći i učvršćenja pozicija na međunarodnoj sceni, odrekne hiljadugodišnje istorije Pravoslavlja. Nekada simbol strogog čuvara Pravoslavne vjere, Carigradska patrijaršija danas se u licu patrijarha Vartolomeja pretvorila u najsramniju polugu koja mijenja i diskredituje svete istine naše vjere.
Mnogi rimokatolički bogoslovci upozoravaju na štetnost susreta rimskog pape sa carigradskim patrijarhom. Po njihovom mišljenju, njegova moguća komunikacija sa Vartolomejem bila bi svojvrstan diskreditacija Svete stolice. Spremnost Vatikana da se uključi u dijalog sa ličnošću koja je izazvala sveopšti haos i raskol unutar cijelog Pravoslavlja, ne bi donijela ništa dobro i pozitivno rimskom papi. Carigradski patrijarh je odavno izgubio pravo da predstavlja pravoslavni svijet u cjelini, što potvrđuje i činjenica da njegovu politiku podržavaju samo neke grčke pomjesne Crkve.
Vrijeme neupitno pokazuje da je sve manje onih koji su i dalje spremni tolerisati Vartolomejeve, daleko od bezazlenih, „ludorija“, koje su dovele do tragičnog raskola i smrti više hiljada pravoslavnih vjernika i koje prijete daljim katastrofama. Najbolji izlaz iz sadašnje situacije bio bi brzo sazivanje neke vrste Vaseljenskog sabora, gdje će poglavari Pomjesnih Crkava utvrditi svoj stav o Vartolomeju, uključujući i procjenu njegove komunikacije sa Vatikanom.
(Mišljenja i stavovi u rubrici Kolumne/Drugi pišu nijesu nužno stavovi redakcije Borbe)
