U centralnoj Srbiji trenutno živi više od 200.000 interno raseljenih sa prostora Kosova i Metohije, pokazuju podaci Komesarijata za izbjeglice, a usljed svakodnevnog terora i pritisaka kojima su izloženi naši sunarodnici na KiM pod režimom Aljbina Kurtija, ovaj broj je u porastu.
Iako su sa vjekovnih ognjišta otišli prisilno, sa željom da se jednog dana vrate, većina je svoj život nastavila na adresi privremenog boravka, jer zbog političke kampanje Prištine protiv Srba, prijetnji neosnovanim hapšenjem i deportacijama, mnogi se nijesu usudili na takav potez.
A oni koji su se odlučili na povratak, ponovo se suočavaju sa progonima, kao nedavno mještani opštine Leposavić, koji su dobili pozive da vrate ključeve i isele se iz stanova čiju je izgradnju finansirala Vlada Srbije. Ili ih deportuju, kao Srbina Jovicu Arsića, koji je protjeran 18. juna po nalogu Uprave za migracije u Prištini.
Direktorica Komesarijata za izbjeglice i migracije Nataša Stanisavljević iznijela je podatak da u centralnoj Srbiji boravi više od 200.000 interno raseljenih iz AP Kosova i Metohije i da sve više Srba sa tih prostora podnosi zahtjeve za dobijanje tog statusa.
„Mi bilježimo porast lica koja podnose zahtjeve kada je u pitanju status interno raseljenog lica i svjedoci smo, nažalost, da ponašanje privremenih institucija u Prištini, prije svega Kurtija, doprinosi sve većem odlasku Srba kada je u pitanju prostor Kosova i Metohije“, naglasila je Stanisavljević.
Komesarijat za izbjeglice u saradnji sa lokalnim samoupravama, ističe Stanisavljević, interno raseljenim licima pruža svu neophodnu podršku i pomoć – od ogreva, građevinskog materijala za izgradnju kuća, preko paketa osnovnih životnih namirnica, do jednokratne novčane pomoći.
„Do danas pružena je podrška za 54.235 porodica izbjeglica i interno raseljenih lica i povratnika po sporazumu o readmisiji – od čega je 40.727 porodica izbjeglica iz bivših republika SFRJ, 13.307 porodica interno raseljenih sa prostora KiM, i 201 porodica povratnika“, navela je Stanisavljević.
Ministarstvo vanjskih poslova Srbije saopštilo je, povodom Svjetskog dana izbjeglica i raseljenih lica, da „protjerivanje i diskriminacija Srba na Kosovu i Metohiji traje i danas“, a da je procenat povratnika niži od dva odsto.
„Ovaj dan je i važan podsjetnik na sudbinu više od 200.000 interno raseljenih lica sa Kosova i Metohije, prije svega Srba, ali i pripadnika drugih etničkih zajednica, koji su bili primorani da napuste svoje domove tokom i nakon ratnih sukoba 1999. i pogroma 2004. godine. Protjerivanje, ugrožena bezbjednost i diskriminacija Srba traju i danas. Povratak je i dalje izuzetno ograničen – manji od dva odsto, što je najniža stopa povratka u svim postkonfliktnim područjima svijeta“, navodi se u saopštenju MSP.
Direktor Kancelarije za KiM Petar Petković ukazivao je u više navrata međunarodnim zvaničnicima da se zbog eskalatornih poteza, terora, institucionalnog i fizičkog nasilja nad srpskim narodom na KiM, protivpravnog zatvaranja vitalnih institucija i stvaranja nemogućih uslova za život Srba i drugih nealbanaca, gotovo 20 odsto Srba iselilo sa sjevera KiM.
Petković je nedavno i u Briselu predočio izaslaniku za dijalog Beograda i Prištine Peteru Sorensenu najsvježiji primjer protivpravnog i nasilnog protjerivanja interno raseljenih koji su u Leposaviću dobili stanove na osnovu svog statusa.
Pomoćnik direktora Kancelarije za KiM Igor Popović upozorio je na sistematsko protjerivanje Srba sa KiM. Popović je za „Kosovo onlajn“ izjavio da se Srbima koji žive na KiM sve češće uskraćuje pravo na porodični život samo zato što su zaposleni u institucijama Republike Srbije u centralnoj Srbiji. On je istakao da se srpskim porodicama onemogućava normalan život, a da vlasti u Prištini sprovode „tihi teror“, uz svakodnevne pokušaje da fizički odstrane Srbe sa ove teritorije.
Kako se navodi na sajtu Komesarijata za izbjeglice, marta 2000. godine u saradnji sa Visokim komesarijatom Ujedinjenih nacija za izbjeglice (UNHCR) organizovan je popis interno raseljenih sa Kosova i Metohije, kada je registrovano 187.129 lica.
U periodu od 2000. do 2005. godine, sa KiM došlo je još oko 20.000 lica, tako da je krajem 2005. godine broj interno raseljenih lica u Republici Srbiji bez Kosova i Metohije iznosio 209.021 lice. Taj broj je, prema zvaničnim podacima, 2020. godine bio – 196.995, dok je u 2024. broj interno raseljenih osoba sa KiM koje su ostale u Srbiji – 194.171. Trenutno ih je, kako je potvrdila direktorica Komesarijata, više od 200.000.
(RT Balkan)
