U Berlin i širom nacističke Njemačke spaljeno je više od 25.000 knjiga autora poput Karl Marks, Sigmund Frojd i Albert Ajnštajn, u kampanji cenzure i ideološkog „čišćenja” društva.
Dana 10. maja 1933. godine, Njemačka pod nacističkom vlašću poslala je svijetu jednu od najmračnijih poruka u modernoj istoriji – da će ideologija pokušati da zavlada nad mišlju, znanjem i kulturom. Te večeri, na berlinskom Opernplacu, današnjem Bebelplac, hiljade knjiga bačene su u vatru pred okupljenim masama, dok su nacistički studenti, profesori i funkcioneri slavili „čišćenje njemačkog duha”.
Bio je to početak organizovane kampanje spaljivanja knjiga koju je predvodio Njemački studentski savez, uz podršku propagandnog aparata Adolf Hitler.
Na lomačama su završila djela autora koje su nacisti smatrali „neprijateljima njemačkog duha” – Jevreja, komunista, liberala, pacifista, socijalista i svih onih čije su ideje bile suprotne nacističkoj ideologiji.
Spaljivane su knjige Karla Marksa, Sigmunda Frojda, Bertolta Brehta, Tomasa Mana, Stefana Cvajga, Franca Kafke, Alberta Ajnštajna, Ernesta Hemingveja i mnogih drugih pisaca, filozofa i naučnika.
Nacisti su tvrdili da time „pročišćavaju” njemačku kulturu i jezik od, kako su govorili, „dekadentnog” i „nenjemačkog” uticaja.
Posebno jeziv simbol tog vremena postao je napad na Institut za seksualna istraživanja Magnusa Hiršfelda. Nacistički odredi upali su u institut, opljačkali biblioteku i arhivu, a hiljade knjiga, fotografija, medicinskih zapisa i istraživanja završile su nekoliko dana kasnije u plamenu. Bio je to jedan od prvih velikih udara nacističkog režima na nauku, slobodu mišljenja i ljudska prava.
Centralni događaj održan je u Berlinu pred više od 40.000 ljudi, gdje je nacistički ministar propagande Jozef Gebels održao govor koji je prenošen putem radija širom zemlje. Uz baklje, muziku i unaprijed pripremljene rituale, studenti su ubacivali knjige u vatru dok je Gebels uzvikivao parole protiv „moralne dekadencije” i „jevrejskog intelektualizma”.
Spaljivanje knjiga predstavljeno je kao simbol stvaranja „novog njemačkog duha”, dok su autori čija su djela uništavana proglašavani neprijateljima države.
Akcija se nije završila samo na Berlinu. U narednim danima spaljivanja knjiga organizovana su u više od 30 univerzitetskih gradova širom Njemačke, a kasnije i na teritorijama koje su nacisti okupirali tokom Drugi svjetski rat. Biblioteke su sistematski „čišćene”, zabranjene knjige uklanjane iz škola i univerziteta, a kulturno nasljeđe čitavih naroda uništavano je u okviru šire politike kulturnog genocida.
(Kurir)
