Crna Gora ima znanje, potencijal i resurse za snažniji ekonomski razvoj, ali su za naredni iskorak neophodni predvidiv sistem, efikasna administracija, jače partnerstvo javnog i privatnog sektora i odlučna digitalna transformacija društva, poručeno je na događaju TBM Business Talks održanom u Hotelu Hilton u Podgorici.
Događaj, koji je organizovala inicijativa Top Business Montenegro, okupio je predstavnike privrede, institucija, finansijskog sektora i IT zajednice, sa ciljem otvaranja dijaloga o ključnim izazovima i mogućnostima savremenog poslovnog ambijenta u Crnoj Gori.
Program je bio organizovan kroz tri tematska panela, posvećena stabilnosti poslovanja, ulozi Podgorice kao poslovnog centra i digitalnoj transformaciji javne uprave.
U uvodnom dijelu istaknuto je da Crnoj Gori „nije potrebna savršena stabilnost, već predvidiv i efikasan sistem sa jasnim pravilima, snažnim institucijama i boljom saradnjom države i privrede“.
Na prvom panelu, koji je moderirao glavni analitičar TBM i osnivač BI Consultinga Ratko Nikolić, učestvovali su predsjednica Privredne komore Crne Gore Privredna komora Crne Gore Nina Drakić, član Upravnog odbora NLB banke i rukovodilac sektora za mala i srednja preduzeća Marko Čelebić, kao i saradnik na Fakultetu političkih nauka i bivši direktor Agencije za inovacije Mladen Grgić.
Govoreći o izazovima, učesnici su ukazali na globalne ekonomske pritiske, ali i unutrašnje prepreke poput političke nestabilnosti, sive ekonomije, nedostatka radne snage i čestih regulatornih izmjena.
„Crnoj Gori nije potrebna savršena stabilnost, već predvidiv i efikasan sistem, sa jasnim pravilima, snažnim institucijama i boljom saradnjom države i privrede“, poručeno je tokom diskusije.
Posebno je naglašeno da evropske integracije predstavljaju važnu razvojnu šansu, kroz pristup fondovima Evropske unije i jačanje konkurentnosti domaće ekonomije.
Drugi panel bio je posvećen ulozi Glavnog grada u razvoju preduzetništva i inovacija. Učestvovali su zamjenica gradonačelnika Podgorice Nađa Ljiljanić, direktor Odjeljenja za SME klijente u NLB Banka Ivan Bauk, sekretarka Sekretarijata za razvoj preduzetništva Danijela Radeč i osnivač startupa Paidt Nebojša Janović, uz moderaciju Valentine Radulović iz Naučno-tehnološkog parka.
Učesnici su istakli značaj transparentnih javnih poziva, bržih procedura i jače podrške inovacijama.
„Podgorica već izdvaja značajna sredstva za podršku biznisu, ali su ključni naredni koraci brže procedure, bolja koordinacija institucija i veće korišćenje evropskih fondova“, ocijenjeno je na panelu.
Naglašena je i potreba za modelom „one stop shop“ servisa, koji bi omogućio da se administrativne procedure završavaju na jednom mjestu.
Treći panel, koji je vodio član Upravnog odbora NLB banke Zarija Milić, otvorio je pitanje digitalne transformacije i efikasnosti javne uprave.
Učesnici – direktor Poreske uprave Sava Laketić, generalni direktor Direktorata za infrastrukturu i digitalizaciju u Ministarstvu javne uprave Dušan Polović, direktor kompanije Čikom Vladan Tabaš i izvršni direktor Mtel Crna Gora Zoran Milovanović – ocijenili su da Crna Gora ima razvijenu digitalnu infrastrukturu, ali da su izazovi u sporosti procesa i niskom stepenu korišćenja e-servisa.
„Crna Gora raspolaže snažnom digitalnom infrastrukturom i razvijenim e-servisima, ali su najveće prepreke sporost, nedovoljna saradnja institucija i nizak nivo korišćenja digitalnih usluga“, poručeno je sa panela.
Istaknuto je i da mali procenat građana koristi dostupne digitalne servise, što ukazuje na potrebu za dodatnom edukacijom i promjenom administrativne kulture.
Na kraju događaja, u okviru segmenta „Biznis u praksi“, predstavljeni su primjeri uspješnog poslovanja kompanija Mtel i Lučka olive, kao ilustracija potencijala domaće privrede i inovativnih poslovnih modela.
