Poslije stvaranja Kraljevine Jugoslavije 1921. godine na teritoriji Crne Gore 1922. i 1923. djeluju grupe odmetnika koje su ubijale i pljačkale, a koje je bivša vlast zajedno sa svojim falsifikatorima-istoričarima lažno nazvala komitama.
Akademik dr Dimitrije – Dimo Vujovića je u svojoj knjizi ,,Ujedinjenje Crne Gore i Srbije” koja je izdata u Titogradu 1962. godine nabrojao ubistva i nepočinstva odmetnika koji su sve do 1924. bili aktivni u obračunima sa snagama reda tadašnje Kraljevine i kontrakomitama.
O tom vremenu i akcijama odmetnika, koji nemaju nikakve veze sa pripadnicima crnogorske vojske u Gaeti koji su se počeli vraćati u Crnoj Gori, tokom 1922. i 1923. godine akademik Vujović u knjizi ,,Ujedinjenje Crne Gore i Srbije” (Titograd 19 6 2, str 516 – 521) između ostalog piše sljedeće:
-Tako su 5. marta 1922 kod Grahovca napali automobil jednog trgovca. Početkom jula napali su jednu kuću u Crmnici, a 20. avgusta jedan automobil između Nikšića i Grahova i putnike opljačkali. Najveća je bila akcija koju je 22. septembra izvela grupa Sava Raspopovića. Ona je napala voz Bar — Virpazar. Tom prilikom je ubijeno osam vojnika i jedan žandarm. Grupa je izvršila pretres voza i neke putnike odvela sa sobom. 15. septembra ranili su tri žandarma u Cucama. U noću između 26. i 27. septembra u neposrednoj blizini Nikšića napali su grupu kontrakomita i jednog ubili.
21. oktobra odmetnici su kod Nikšića ubili jednog žandarma, dva ranili a jednog razoružali, a kod Veljeg brda, u blizini Podgorice, razvila se borba između žandarma i odmetnika, jedan žandarm je ubijen, a jedan ranjen, dok su tri odmetnika uhvaćena. I u blizini Cetinja, kod Lipe dobrske, 10. novembra su napali poštanska kola i opljačkali ih, kao i neke putnike. Zbog svega su toga ucjene ovih odmetnika povećane i do 20.000 dinara, a svakodnevno su im upućivani pozivi na predaju- piše Vujović u svojoj knjizi.
Slična aktivnost odmetnika, njih oko stotinu, odvijala se i tokom 1923. godine. Navešćemo neke njihove akcije:
– U Čevu su 25. januara ubili dva žandarma. U martu su opljačkali jedan privatni automobil na putu Kotor — Cetinje, dok je u aprilu 12 do 15 odmetnika napalo plotunskom vatrom barutanu u Crkvicama. Istog mjeseca su u srezu čevskom napali žandarmerijsku patrolu od četiri žandarma i jednog smrtno ranili a ostale svukli i razoružali. U julu su kod Nikšića ubili jednog inženjera, šefa građevinske sekcije, a u uskoro, 30. avgusta, opet na domaku Nikšića, i šest žandarma. Istog dana su na Čevu ubili jednog činovnika sreskog načelstva.
I tokom sljedećih mjeseci bilo je više sukoba s odmetnicima, koji su u decembru izveli niz akcija. Tako su 15. decembra u blizini Cetinja ubili tri, a ranili jednog žandarma. Istog dana su kod Spuža dva ubili i jednog ranili, a sjutradan, 16. decembra, u Cucama su šest žandarma ubili i jednog ranili- naveo je Vujović.
Zbog svih ovih zločina, vlasti su tokom 1923. godine i dalje preduzimale energične mjere prema odmetnicima, pa su pri tom počinile niz teških zločina, piše Vujović.
-Ovakva aktivnost je dala i rezultate, jer su mnogi odmetnici ubijeni ili uhvaćeni. Najznačajniji od tih uspjeha predstavlja ubistvo 11 odmetnika na domaku Nikšića, 28 decembra 1923. godine, među kojima i dvojice tada najistaknutijih u Crnoj Gori: Sava Raspopovića i Muja Bašovića. Time je zadat vrlo ozbiljan udarac odmetničkoj akciji u Crnoj Gori, jer je ovo bila jedna od najaktivnijih grupa.
Početkom 1924. godine postignuti su značajni rezultati u likvidaciji odmetnika. Stalnim gonjenjem, a naročito represalijama, veći je dio odmetnika natjeran na predaju: od blizu 100, koliko ih je u Crnoj Gori bilo krajem 1923. godine, ostalo ih je samo 15 do 20. Prije svega, vršen je pritisak na pojedina sela i opštine da privedu svoje odmetnike.
U tom cilju je, na primjer održan sastanak svih predsjednika opština iz sreza nikšićkog, a zatim i sastanci po opštinama, na kojima su donesene izjave koje su imale za cilj da privole odmetnike na predaju. U tim izjavama se isticalo sljedeće: 1) poziv odmetnicima da se do 6. marta predaju; 2) opštinari ih neće tužiti sudu za dotadašnja djela i povući će tužbu ako su ih već predali — to važi i za odmetnike iz drugih krajeva; ostale opštine umoljavaju da im oproste prestupe kod njih učinjene; 3) posebno daje izjavu rodbina ubijenih od strane odmetnika da ih za to neće tužiti. 4) ako se pod ovim uslovima ne predaju, preduzeće se protiv njih najenergičnije mjere…
Sve ove mjere preduzete početkom, 1924. godine uradile su plodom, jer se većina preostalih odmetnika predala, pa čak i neki njihovi vođi. Prema nekim podacima, na teritoriji Crne Gore ostalo je još samo 14 odmetnika.Oni su tokom 1924. i 1925. izvodili još po neku akciju; uglavnom, zaustavljanje vozila po putevima i njihovo pljačkanje.
Tako je odmetnička akcija, koja je trajala nekoliko godina u Crnoj Gori, bila konačno slomljena- zaključuje Vujović.
