Danas u 15.30h: Srbija i Crna Gora igraju za četvrt-finale

Čak sedam puta se plesalo na ivici remija – neka dođe danas, nemamo ništa protiv.

Kada je trener mlađih kategorija jednog, doduše muškog, rukometnog kluba svjetle tradicije iz jednog velikog grada u Srbiji prije par godina, u cilju promocije reaktivirane omladinske škole tog kluba, išao po osnovnim školama i, u saradnji sa njihovim nastavnicima fizičkog vaspitanja, pokušavao da animira djecu, upitavši učenike, recimo, četvrtog ili petog razreda – da li su gledali neku rukometnu utakmicu u životu, broj onih koji su se javili bio je poražavajući. U prosjeku, za prste jedne ruke.

Bili su se tek rodili za onaj domaćinski bljesak 2012. i 2013. godine. Poslije toga, utakmica tog ranga na reprezentativnom nivou nije bilo ni na vidiku. Pa, ko bi onda trenirao rukomet? To je onaj efekat o kojem je svojevremeno pričao Sale Nacionale. On i njegovi ispisnici zarazili su se košarkom gledajući Kiću, Moku i Praju, generacija Miloša Teodosića uzela je košarkašku loptu u ruke tokom one zlatne ere druge polovine devedesetih. Za Nikolu Kusturicu, Pavla Bačka i njihove drugare treba da zahvalimo upravo srebrnom selektorskom dobu Aleksandra Đorđevića.

Svi bi da budu Đoković, Jokić, Vlahović… Ili, konkretno, Tijana Bošković, Sonja Vasić, Ivana Španović… Samo rijetki su uopšte imali priliku da se zaljube u Andreu Lekić.

U tom kontekstu, djevojke, vi ste već pobijedile! U posljednja dva dana, čitava Srbija zna da u rukometu važe jedna pravila 59 i po minuta, a sasvim druga u posljednjih 30 sekundi. Po kafanama se, uz grejanu rakiju i kiseli kupus, raspreda o tome da li blagi „stepbek“ označava pasivan napad. U gradskom prevozu se može čuti da opstrukcija golmanskog podbacivanja u finišu utakmice povlači sedmerac i crveni karton. Na pijaci, tokom kupovine šargarepe i paškanata, kupac i prodavac uz kusur razmjene po koju i o tome da li je Srbija „pokradena“ (žargon za oštećena) sudijskim odlukama…

Nije ovo mlada reprezentacija Srbije. Čak naprotiv. Ali, još uvijek sazrijeva. Zvuči kao oksimoron, ali kako i zašto – nije sad tema. Repovi iz bliske prošlosti. Uči i da pobjeđuje, i da gubi. Kao što nije bilo mjesta onolikoj euforiji nakon jedva sačuvane pobede protiv Islanda, tako apsolutno nije trebalo praviti dramu zbog onakve završnice protiv Farskih Ostrva. Bod je sve što nam je u tom meču trebalo, njega smo i uzeli. I da smo pobijedili, danas bismo bili u identičnoj poziciji – da nam je potreban bod protiv Crnogorki za četvrtfinale. Poziciji koju bi svako u našoj reprezentaciji potpisao pred polazak za Njemačku.

Sve što su izabranice Španca Pradesa ponudile u dosadašnjem toku prvenstva, a bilo je toga ihaha, staje u ovih 60 minuta. I tu negdje pozivamo u pomoć teoriju vjerovatnoće. Ili njenu fundamentalnu teoremu – zakon velikih brojeva. Relativna vjerovatnoća jednog događaja povećava se kada se eksperiment ponavlja više puta. Srbija i Crna Gora od razjedinjenja 2006. godine igrale su devet zvaničnih mečeva, čak osam je naša reprezentacija izgubila, ali sedam puta se plesalo na samoj ivici remija (pobeda neke ekipe, uglavnom Crne Gore, golom ili dva razlike). Neka dođe danas, nemamo ništa protiv!

Kratak vodič kroz istoriju: Referendum u Crnoj Gori o nezavisnosti održan je 21. maja. Desetak dana kasnije reprezentacija državne zajednice koja u tom momentu suštinski više nije ni postojala napravila je iznenađenje u dvomeču baraža sa Rumunijom i – predvođena Dankinjom Anjom Anderson sa klupe, a Bojanom Petrović na terenu – plasirala se na Evropsko prvenstvo u Švedskoj. Na njemu će, ipak, kao pravni nasljednik, ujedno i debitant na velikim takmičenjima, učestvovati reprezentacija Srbije, dok će Crna Gora, sa sve gore pomenutom Nišlijkom, kasnije udatom Popović, svojom olimpijskom barjaktarkom, pa selektorkom, krenuti svojim putem.

Neće nam se putevi ukrstiti sve do Evropskog prvenstva u Srbiji 2012. godine i polufinala u Beogradskoj Areni, kada i počinje serija duela za infarkt ovih rivala, kao po pravilu okončanih u korist protivnika Srbije. Taj prvi poraz vjerovatno je bio i najbolniji. Vodila je naša selekcija sa 14:11 u finišu prvog poluvremena, posljednje izjednačenje (22:22) imala u 50. minutu, ali je Milena Knežević imala ulogu egzekutora, postigla posljednja tri gola za tadašnjeg olimpijskog vicešampiona, ukupno šest u drugom poluvremenu i povela svoju reprezentaciju ka prvom i do sada jedinom zlatu na velikim takmičenjima. Ono što je zanimljivo, u sastavu Srbije i tada i sada (bile) su Katarina Krpež i Jovana Risović. Bile su tu i tri dame sa danas izuzetno bitnom ulogom oko naše reprezentacije – Andrea Lekić, Sanja Damnjanović i Katarina Tomašević. Kod Crne Gore – aktuelni selektor Suzana Lazović.

Dve godine kanije, Srbija u sličnom sastavu, sada još i sa Draganom Cvijić, nije imala snage da se suprotstavi Crnogorkama na startu Evropskog prvenstva u Osijeku. Vodili smo samo sa 1:0, posljednji put bili u egalu sredinom drugog dijela (14:14), tri vezana gola Andree Lekić u finišu nisu mogla da spasu tada aktuelnog svjetskog vicešampiona od poraza – 19:22.

U osmini finala SP u Njemačkoj 2017. godine, Srbija protiv komšijske selekcije od četvrtog do 17. minuta nije dala gol. I tu je meč praktično bio riješen. Sve vrijeme smo jurili minus od čak šest i sedam golova razlike, selekcija za koju su tada već nastupali sadašnji aduti Đurđina Jauković, Itana Grbić, Tatjana Brnović, prilično rutinski je sačuvala prednost – 31:29.

Kada smo u drugoj fazi Evropskog prvenstva u Nantu 2018. godine poražene sa 27:28, to je već počelo da liči na neki kompleks. Jer, niti je takmičarski utakmica imala preteranu težinu – za pretposljednje mjesto u grupi, a deveto na šampionatu – em su Srpkinje, poslije serije 5:0 krajem prvog poluvremena, vodile u većem dijelu nastavka i posustale tek u završnici. Katarina Krpež Šlezak postigla je na toj utakmici 12 golova!

Tesan poraz doživjeli smo i u borbi za peto mjesto na Svjetskom prvenstvu u Japanu 2019. godine, što je bez konkurencije najbolji nastup srpskih rukometašica na jednom velikom takmičenju nakon svjetskog srebra. Posljednja utakmica na turniru bila je bez takmičarskog značaja – i jedni i drugi bili su već obezbijedili plasman u olimpijske kvalifikacije – igrana je u matine terminu, Srbija je bolje počela (6:2), pa je Crna Gora serijom 10:2 preuzela kontrolu nad utakmicom, na kraju slavila sa 28:26.

I onda, najzad, poslije pet vezanih poraza, jedini trijumf u dosadašnjoj istoriji međusobnih duela Srpkinje su nad susetkinjama ostvarile na startu druge faze Svjetskog prvenstva 2021. godine. Bio je to pravi rolerkoster, i emocionalni i rezultatski. Naše su na poluvremenu bile u ozbiljnom zaostatku (14:18), do vođstva su stigle tek u 54. minutu, na kraju i slavile sa 27:25. Jovana Risović, Jovana Jovović, Anđela Janjušević, Aleksandra Vukajlović, Tamara Kocić i Jelena Agbaba. Njih šest u sastavu i tada i sada. One su te koje će ubijediti svoje saigračice da se može. Da Crnogorke nisu nikakav bauk. Da su sa ove planete. Od krvi i mesa.

Dve utakmice kao jaje jajetu slične, u razmaku od četiri dana, odigrale su Srbija i Crna Gora u kvalifikacijama za Evropsko prvenstvo, krajem februara i početkom marta 2024. godine. U Zrenjaninu gol za gol u posljednjih 15 minuta, a onda pogodak za pobedu 31:30 Itane Grbić iz pasivnog napada, nakon sakrivenog dodavanja Tatjane Brnović, 54 sekunde prije kraja. Anđela Janjušević je postigla osam, Jovana Jovović sedam, a Sanja Radosavljević pet golova.

Par dana kasnije u Podgorici, arbitri iz Hrvatske sudili su probijanje našoj reprezentaciji u momentima kada je Jovovićeva pet sekundi prije kraja postigla gol za izjednačenje. Ostalo je 26:25 za Crnu Goru, a dvije reprezentacije žreb je spojio u istu grupu i na samom kontinentalnom šampionatu u Debrecinu. Pre nešto više od godinu dana, 29. novembra odigrana je jedina utakmica ovih rivala uzavršena ubedljivom pobedom jednog od njih. Bilo je 24:18 za Crnu Goru, uz čak 11 golova Đurđine Jauković. Sa te utakmice, 10 rukometašica Crne Gore je i sada u sastavu, a devet Srbije, ali trio iz naše startne postave nije nastupao lani na kontinentalnom šampionatu – Dragana Cvijić, Katarina Krpež Šlezak i Jovana Skrobić.

Nakupilo se dovoljno dugova za naplatu, dovoljno patnje za osvetu, dovoljno primjera da se i teorija vjerovatnoće okrene na našu stranu. Spremite se na „tuču“ (čitaj: utakmicu na mali broj golova), spremite se na igru nerava (neizvjesno možda i do posljednje sekunde).

Makar nas čekala Norveška u eliminacionoj fazi – ovo je utakmica koja pravi razliku između samo korektnog turnira i izuzetnog rezultata što vraća vjeru u srpski ženski rukomet. Četvrtfinale velikog takmičenja – tamo ove godine nisu stigli ni naši košarkaši, ni košarkašice, ni odbojkašice, ni odbojkaši… Rukometašice, imate riječ!

Međusobni dueli rukometašica Srbije i Crne Gore

• Polufinale EP 2012. (Beograd)           26:27

• Grupa EP 2014. (Osijek)               19:22

• Osmina finala SP 2017. (Magdeburg)  29:31

• Druga faza EP 2018. (Nant)           27:28

• Za 5. mjesto SP 2019. (Kumamoto)   26:28

• Druga faza SP 2021. (Granoljers)   27:25

• Kvalifikacije za EP 2024. (Zrenjanin) 30:31

• Kvalifikacije za EP 2024. (Podgorica) 25:26

• Grupa EP 2024. (Debrecin)           18:24

(Mozzart Bet)