Na Trgu pjesnika sinoć je u okviru ovogodišnjeg književnog programa festivala “Grad teatar”, gost bio gonkurovac Matijas Enar, jedan od najznačajnijih pisaca savremene francuske književnosti.
Enar, rođen 1972. godine, studirao je persijski i arapski jezik i dugo boravio na Bliskom istoku, a trenutno živi u Barseloni. Objavio je romane: Savršenstvo pucnja (2003 – Nagrada pet kontinenata frankofonije), Ploviti Orinokom (2005) i Zona (2008, Akademska knjiga, 2016).
Enarov roman Zona kritičari su proglasili za jednu od najoriginalnijih knjiga decenije i za njega je dobio više francuskih i međunarodnih književnih nagrada. Za roman Pričaj im o bitkama, kraljevima i slonovima dobio je Gonkurovu nagradu gimnazijalaca za 2010. godinu.
Igor Marojević pisac i prevodilac proze sa španskog i katalonskog jezika ističe da je “Bravijer za pirotehničare” prva Enarova knjiga prevedena na srpski jezik koja je na španskom jeziku prevedena kao Priručnik za teroriste
Učitelj podučava učenika kako da bude savršen terorista i riječ je možda najduhovitijem djelu Matijasa Ernara koje ima i veliku težinu jer je predvidelo neke terorističke napade. U ovom djelu je izražena njegova sposobnost da piše o smrti na duhovit način i taj neki balans naizgled nepomirivih ravni i lakoća sa kojom on to postiže čine najznačajniji pečat koji je prisutan u svim njegovim djelima koja su potpuno tematski različita” , kaže Marojević.
Bora Babić direktorka i glavna urednica izdavačke kuće Akademska knjiga smatra da je Matijas Enar savremeni evropski klasik te da svaki izdavač koji ga je objavio može biti počastvovan što objavljuje takvog autora.
Tamara Valčić Bulić, profesor i književni prevodilac sa francuskog jezika , koja je bila i u ulozi moderatorke večeri, istakla je da je Bliski istok sveprisutan u Enarovim romanima, te da likovi njegovih djela izražavaju istinsku ljubav prema Orijentu. U “Busoli” je usvojena koncepcija 1001 noći, sve se dešava u jednoj noći, gdje jedan čovjek pokušava da preživi sve svoje muke i depresije, kazala je Bulić.
Matijas Enar kaže da je jasno da je njegovo interesovanje za Orijent dio njegovog ličnog puta.
“Citirao bih jednog francuskog istoričara Fernana Brodela – Upravo zato što dolazim sa Atlantika ja sam tako strasno zainteresovan za Mediteran. Zato sam odlučio da studiram jezike istočnog Mediterana, gdje sam i boravio dosta, interesovao sam se za gradove poput Istanbula i Damaska.”
Osim toga što je Orijent važan za Enarov život i književnost, autor je istakao, da je Orijent važan i za Evropu.
“Ta predstava o Istoku dolazi kroz predstavu odnosa moći Evrope i Istoka i neke vrste nametnute vizije. Priču 1001 noći vidimo kao klasik arapske književnosti i kao jednu srednjovjekovnu priču koja nam govori istinu o Orijentu. A te priče uopšte nisu postojale kao takve u originalu, već je jedan francuski prevodilac sakupio te priče i na taj način ih prezentovao. Radi se o jednoj posredovanoj viziji Orijenta”, kazao je Enar.
Na Trgu pjesnika je najavljen i novi Enarov roman koji je izašao u Francuskoj, a u radnoj verziji na našem jeziku nosi naslov “Godišnja gozba grobarskog bratstva”. Riječ je o prvom potpuno francuskom romanu, kazao je Enar i otkrio da se radnja dešava u njegovom rodnom kraju. Odlomak iz romana u prevodu prisutnima u publici pročitala je Tamara Valčić Bulić, koja je, inače, prevela sve Enarove romane na srpski jezik.
